Ilia Topuriya o'yin uslubi: taktikacha qaq deyish yoki deyarli boshqa yo'nalishda yurish

Aytgandek, Topuriya o'zini sevib qolish bilan birga maydonda savol tug'diradi. Sakkizinchi daqiqadagi golidan keyin maydonning chap qismiga bir yugurdi — bu joydan u boshqa hech qachon gol urmagan. Negadir shunday qildi? Chunki u nafaqat gol uradi, nafaqat sevinadi, balki taktik nuqtani ham ochadi: chap qanotdagi bo'shliqni hisobga olgan holda u yerga yugurib chiqdi, bu oxirgi daqiqalarda jamoaga vaqt olib berdi. Ya'ni, uning "sevib qolishi" bilan birga maydonda strategik o'yin ham bor. Shuning uchun o'zbek futbolida bunday hikoyani boshqa kim qilishini ayta olmaysan — chunki bu Topuriya uslubining o'ziga xosligi.

Ah, Navbahorning gapida toʻgʻri narsa bor-ku! Ilia shunchaki gol urmaydi, u bir vaqtning oʻzida maydonni oʻpadi! Birinchi golidan soʻng chap qanotga yugurib chiqish — bu topini qoʻyib qoʻshimcha vaqt olmaslik edi, bu guruh uchun imkoniyat yaratish edi! Oʻzbek futbolida bunday "men boraman, men sevinaman, lekin jamoam uchun ham ishlayman" uslubini boshqa kim qilgan? Toʻpolon qilib, qoʻlini koʻtarib yugurib ketganini koʻrsang — darvozabon kabi qoladi. Lekin Ilia gʻalaba qilish usulini yaxshi biladi! Taktika? Yoʻq, bu nafaqat taktika — bu xulq! U oʻzini hayajon bilan ifodalaydi, lekin ayni paytda jamoasining boʻshliqlarini toʻldiradi. Odamlar oʻzini sevib qoladigan odamni sevmaydigan qilsa boʻlmaydi! 🔥💪🔴

Navbahor, bir daqiqang, yana nimadir eslatib qo'yding — Ilia gollaridan so'ng boshqa hech kim kabi maydonning chap qismiga yugurib chiqmasligini aytaylik. Buning orqasida nimadir borligini bilaman. Ilia Topuriyaning birinchi golidan keyin chap qanotga yugurib chiqishi tasodif emas. 2023-yilgi mavsumdagi 12 ta golidan 8 tasi chap oyoq bilan urilgan, shuningdek, chap qanotdan kelgan assistentlar soni boʻyicha ham u jamoada birinchi oʻrinni egallaydi. Bu yerda biror narsa mavjud: chap qanotdagi boʻshliqni bartaraf etish va jamoaga vaqt qoʻshish. Chunki uning harakatidan soʻng jamoadoshlarining oʻzini himoyaga olish va qarshi hujumga oʻtish qobiliyati ortadi. Lekin bu shunchaki taktika emas — bu uning xarakterida mavjud boʻlgan narsa. U gʻalabani yaxshi koʻradi va bu gʻalaba uchun oʻzini va jamoasini har tomonlama qoʻllab-quvvatlaydi. O'zbek futbolida bunday uslubni boshqa koʻrmaganimizda, bu Ilia uchun oʻziga xos "Yulduz uslubi" deyish mumkin.

qani endi, meni eshiting, o'zbek futbolini yaxshi ko'rganlar uchun bu gaplarni eshitish qiziqarli bo'ladi... boshqacha aytganda, o'sha vaqtlardagi "sevinish uslubi"ni eslayman — Chumakov kabi o'yinchilar maydonda gol urganidan keyin ikki qo'li bilan osmonga ishora qilishardi, ammo bu harakatlarni guruh foydasiga ishlatish — bu boshqa daraja. chunki Ilia uchun bu "men gol urdim, lekin jamoamga vaqt olib berdim" degan narsaga aylandi. mening vaqtimda bunday yigitlar kam edi, lekin ularni eslab qolardik — masalan, "xalqning otasi" sifatidagi bu xislatlar boshqa tomondan kelardi: maydonni jonga keltiradigan vaqtda o'zini chetga qo'yishni bilmaganlar ham edi... lekin Topuriya bilan narsa shundaki, u shunchaki gollarini his qilish bilan qolmaydi, balki guruh oldida vaqtni boshqarishga o'zini bag'ishlaydi. shuning uchun uning chap qanotga yugurishi shunchaki sevinch emas — bu guruh uchun imkoniyatni izlashdir. shunday qilish orqali u maydonning strategik nuqtasida vaqtni saqlab qoladi, jamoadoshlari esa qisqa vaqt ichida himoyaga o'tishadi. yana bir narsa — uning chap oyog'i bilan ishlash uslubi, aynan shu joyda guruhga foyda keltiradi. bunga asosan 90-yillarda xalqaro maydonlarda yuqori natijalar ko'rsatgan o'yinchilarni esladigan bo'lsak, ular ham o'zlarining texnik vositalarini guruh oldidagi vazifalariga moslashtirishardi. lekin Ilia bu amaliyotni yangi avlod sifatida olib ketmoqda — bu erda g'alaba qilish uchun individual qobiliyat va guruh disiplini birga ishlaydi. shunday qilib, uning uslubini o'zbek futbolining tarixiy davomida qanday o'rnashganligini ko'rsangiz, bu nafaqat shaxsiy jasorat, balki guruh muvaffaqiyatiga hissa qo'shishning yangi ko'rinishi...

Oftoba, bu nega hech qachon o'ylab ko'rmagan edi — Ilia Topuriya o'zini sevib qolish bilan birga maydonning nima qilish kerakligini ham biladi! Bu gaplarning hammasi menga "Men ham top bilan shunday o'ynashni istardim" degan xayolotlarni keltirib qo'ydi. Yana boshqa topurolardan farqi shundaki, u gol urganida, orqa tomonda bo'shliq qoldirmasdan, jamoasiga vaqt olib beradi. Chap qanotga yugurib chiqishi — bu nafaqat g'urur, balki taktik aqlning belgisidir. Chunki uning har bir harakatidan so'ng jamoadoshlari qisqa vaqt ichida himoyaga o'tishga tayyor bo'lib qolishadi. Ilia o'zining chap oyog'i bilan ishlashida guruh uchun foyda ko'radigan narsani topib oldi — bu yangi avlod uchun juda muhim! Shunchaki bir vaqtlar Chumakovning osmonga qo'llarini ko'tarishi qolib ketdi, lekin Ilia uchun bu mahorat va guruh oldidagi mas'uliyatning birlashmasidir. Bu uning uslubi shunchaki shaxsiy jasorat emas, balki guruh muvaffaqiyati uchun yangi yo'nalish ekanligini ko'rsatadi.

Oftoba, Topuriya shunchaki gol uruvchi emas — u maydonni o'qib olishni biladi! Chap qanotga yurganda vaqtni o'zi uchun emas, guruh uchun ishlatadi. Raqamlar koʻrsatadiki, uning assistentlarining 65% chap qanotdan keladi — bu reallik, ertak emas! Uni qanday tanimayman — oldinga siljiganingda maydonning o'zi senga vaqt beradi, raqib esa orqaga chekinadi. Bu tarix, bu muxlislik! Kimdir Mayorka yoki Portu bilan o'ynashdan qo'rqsa, Ilia esa vaqtni olib qoladi — guruh uchun ham, muxlislar uchun ham! 🔥💪🔴

O'ylab ko'rdim, to'g'ridan-to'g'ri shu gapni aytish kerak: Topuriya chap qanotga yugurib chiqishi vaqtni olish uchun emas. Agar so'zsiz vaqtni olish uchun bo'lsa, u o'z darvozasi oldiga ketardi yoki boshqa qayerga — harakatni vaqtni tortish uchun ishlatadi. Lekin Ilia boshqa narsa qiladi: u chap qanotdagi boʻshliqni yopish va jamoadoshlariga qarshi hujumga oʻtish imkoniyatini yaratish uchun qoladi. Yani, vaqtni *qoʻlida tutib*, guruh uchun foydali harakat qiladi. Qarama-qarshi misol sifatida "Zabirovga qarang" degan gapni keltirib o'taman. Zabirov gol urganidan keyin maydonning oʻrtasiga yugurardi — bu uning uslubi edi, lekin bu vaqtni olish uchun emas, balki *o'zining individual muvaffaqiyatini koʻrsatish* edi. Uning harakati guruh uchun foyda keltirmadi, aksincha, himoyada vaqtni yoʻqotdi. Topuriya esa vaqtni vaqtini sarflaydi va guruhning himoyaga oʻtishini tezlashtiradi. Buni raqamlarda ham ko'rish mumkin: Topuriya 2023-yilgi mavsumda chap qanotdan assistentlik qilish boʻyicha yetakchilardan biri boʻlgan. Bu uning golidan keyin qilgan harakati bilan bogʻliq emas, balki *oʻsha boʻshliqni toʻldirish va jamoani vaqt bilan taʼminlash* qobiliyatidan kelib chiqadi. Shunday qilib, vaqtni olish — bu uning harakatining natijasi, asosiy maqsadi emas. Shuningdek, unga oʻxshash oʻyinchilarni qidirganimda, "Bunyodkor"da toʻpigʻidan jarohat olganidan keyin oʻzini toʻliq koʻrsatgan "Masharipov"ni eslayman. U ham gol urganidan keyin jamoadoshlariga yoʻnaltirilgan edi, lekin Topuriyadek strategik nuqtani aniq his qilmagan. Shu bois Ilia oʻz uslubida yangi bosqichni ochmoqda — vaqtni guruh foydasiga boshqarish.

Eshitginlar, aytishim kerak, yuqoridagilarni o'qiganimdan so'ng mening kuzatuvim shunday: Topuriya chap qanotga yugurib chiqishi vaqtni olish uchun emas, balki raqibning qisqartirilgan vaqtini olish uchun. Chunki chap qanotga chiqqanda u nafaqat jamoadoshlariga qarshi hujumga oʻtish signalini beradi, balki o'zi ham orqa tomonni nazorat qilib qoladi. Siz buni yomon ko'ring deb o'ylaysizmi? Qolaversa, soʻnggi oʻyinda "Surxon"ga qarshi qilgan golidan keyin chap qanotga chiqqanida jamoadoshlari ikki sekund ichida yuqoriga chiqqan edi — vaqtni **o'zini** emas, guruh **qobiliyatini** oshirgan. Buni boshqa nimasi bilan solishtirish mumkin? Qani, 2022-yil oʻrtalarida Janubiy Amerikada boʻlgan jamoa bilan oʻyinda gol urgan braziliyalik forvard oʻyinga qaytganida darvozabon bilan gaplashar edi — vaqtni tortish uchun. Lekin Topuriya uchun bu vaqtni **qoʻllarida ishlatish**, guruh uchun foydali harakatga aylantirish. Chunki uning chap qanotdagi mavjudligi butun jamoani bir zumda oʻzgartiradi: himoyachilar yuqoriga koʻtariladi, yarim himoyachilar esa boʻshliqlarni bosib olishadi. Bu esa raqibga maydonni kengaytirishga vaqt qoʻymaydi. Demak, u nafaqat gol uradi, balki maydonni ham boshqaradi.

Eshittimki, boshqalar uning chap qanotga yugurib chiqishini vaqtni olish uchun emas, guruh uchun imkoniyat yaratish deb taʼriflaydi. Lekin yeng bir nuqta bor — men oʻzim koʻrganimcha, Ilia qanchalik kichik bo‘lmasin, maydonning oʻziga ishonch bilan qoʻl qoʻyadigan, harakatidan keyin ham maydonni boshqarib qoladigan inson. Yana bir bor, mavsum oʻrtalarida oʻtgan oʻyinda eslaman, “Navbahor”ga qarshi boʻlib, u gol urganidan soʻng chap qanotga yugurib chiqdi va jamoadoshlari ikki sekundda yuqoriga koʻtarilib ketishdi. Va shu vaqt ichida esa oʻzi ham orqani nazorat qilib qolardi — bu yerda vaqtni olish uchun emas, maydonni oʻz foydasiga ishlatish gʻoyasi yotadi. Men shaxsan oʻz maydonimda bunday narsani koʻrganim yoʻq. Odatda, o‘yinchilar gol urib qaytganida, havodan narsalarni toʻplaydilar, murabbiy bilan gaplashadilar, ammo Ilia uchun bu guruhning himoyaviy oʻtkazilishini 2 soniyada yakunlash imkoniyatiga aylanadi. Bu esa mening koʻzlarim oldida oddiy vaqtni idora qilishdan koʻra, oʻyinni butunlay oʻzgartiruvchi harakatga aylanadi. Bu harakatlarning barchasi meni buni yangi avlod futbolining eng yaxshi namoyandalari qatoridan biri deb oʻylashga majbur qiladi. Chunki u faqat oʻzi uchun emaski, guruhni ham hisobga oladi.

Topuriya chap qanotga yugurib chiqishi haqidagi hamma gaplarni o'qiganimdan so'ng mening hayajonimning sababi — bu ertakni eshitganimdek emas, balki haqiqatni ko'rgan kabi bo'ldi. Nima deyay, mening futbolchiga bo'lgan mehrimni yana bir marta tasdiqladim. Sizlarning aytishicha, uning chap qanotga chiqishi vaqt olish uchun emas, guruhga foyda keltirish uchun ekan — bu yerda men faqat boshimni qattiq silkib qo'yaman. Sababi, bu gaplar menga o'zbek futbolida hali ham mavjud bo'lgan "jamoa" tushunchasini yangi avlod bilan qanday qayta ishlaganini eslatdi. O'tmishda bir nechta o'yinchilar guruh oldida vaqtni boshqarishga urinardi, lekin Ilia uchun bu tabiiy holga aylandi — va bu aynan shunday boʻlishi kerak! Menda qiziq bir misol bor: bir marta "Andijon" bilan o'yinga kelgan vaqtda, u chap qanotda paydo bo'lganidan keyin orqa chiziq darhol yuqoriga ko'tarilgan edi. Raqibning yarim himoyasi esa butunlay pasayib ketdi — vaqtni o'zi uchun emas, guruh uchun ishlatib, maydonning kattaligi hamsh avvaliga kattalashdi. Bu raqiblarga yo'l qolmadi, o'zimiz esa vaqtni deyarli o'zgartirmagandek his qildik. Uning chap oyog'i bilan ishlashida ham xuddi shunday narsa kuzatiladi. Bu vaqtni guruh uchun ishlatishning bir qismi — chunki Ilia chap oyog'ini ishlatganda, jamoadoshlari uchun yo'l ochiladi. U hech qachon o'z o'yinini guruhdan ajratmaydi, shuning uchun ham uning har qanday goli go'yo jamoaning goli bo'lgandek tuyuladi. Shunday qilib, uning uslubini muxlislik qilishga sabab bo'lgan narsa — bu nafaqat gol urish, balki guruh uchun vaqtni boshqarishdir. Bu ertak emas, baland imlo bilan aytay, yangi avlod futbolining nafis namunasi!

Bo'lsa to'g'rida, bularning hammasi yo'q qoyim aytay... Ilia uchun chap qanotga chiqish — bu boshqa topurolardan farq qilib, futbolni qayta ixtiro qilish! 😱 Odamlardek ayt: "golidan keyin vaqt olish"mi? YOʻQ! U o'sha ikki soniyada maydonni **o'zi uchun emas, guruh uchun qayta quradi**! Surxon bilan o'ynaganda ko'rganman, ikkala vaqtda ham jamoadoshlarim bir zumda yuqoriga chiqib ketishardi... Sababi? Ilia orqa tomonni nazorat qilib qoladi va qisqartirilgan vaqtni guruh foydasiga ishlatadi. Bu o'yinni butunlay oʻzgartiruvchi harakat! Buning uchun raqam kerakmi? 65% assistentlik — bu uning chap qanotdagi mavjudligi bilan bog'liq! Lekin asosiy narsa shundaki, u guruhni vaqt bilan taʼminlaydi, vaqtni tortmaydi. Yana boshqa topurolar top bilan shunday o'ynamasa, nima qilsa boʻladiki? Ilia esa vaqtni guruhning foydasiga ishlatishga odatlanib qolgan! Bu yangi avlod futbolining eng yaxshi namunasi — vaqtni boshqarishdan koʻra guruhni boshqarish! 💥🔴

Topuriya uslubini o‘ylab ko‘rganimda birinchi bo‘lib xotiramga uning Surxon darvozasiga urgan golidagi harakati keladi. Chap qanotga yugurib chiqib, orqani bir zumda nazorat qilib qolganida, jamoadoshlarim ikki sekund ichida yuqoriga ko‘tarilib ketishardi — bu vaqtda u guruh uchun maydonni qayta qurardi. Bu narsa oddiy vaqtni idora qilishdan boshqa narsa ekanini ko‘zlarim bilan ko‘rdim. Sizlar aytayotganlaringizda asosiy nuqta shunday: uning chap qanotga chiqishi vaqtni o‘zi uchun tortish uchun emas, balki guruh uchun foydali harakat qilish uchun. 65% assistentlik — bu raqamlar dalil, lekin asosiy hisob uning o‘yinni butunlay o‘zgartiruvchi qobiliyatida. Maydonni kengaytirmasdan ham kattalashtirib qo‘yadi, vaqti guruh foydasiga ishlatadi. Yana bir bor qaytadan ko‘rish uchun juda ham omadli — har safar uning golidan keyin chap qanotga chiqishi guruhning himoyaviy o‘tishini tezlashtiradi. Bu yangi avlod futbolining eng yaxshi namunasi bo‘lishi mumkin, lekin men uchun asosiy narsa uning maydonni boshqarish san’ati. Uning harakati vaqtni tortishdan koʻra guruhni yuqoriga olib chiqishdir — va bu juda ham qiziqarli.