Kolbini o'zbekistonlik sardorga almashtirib, himoyada to'laqonli inqilob qilib yuboramiz
O'zbekistonning o'zi ajoyib, lekin futbolimizning oxirgi paytda qayerdadur yo'lidan adashib ketayotganini ko'raman. Yetti yil avval uchun chempionlikni olgandek bo'lib qolibman, ya'ni har mavsumda qayerdadur teshik ochilaveradi. Shuni anglash kerakki, sakkiz o'yinchi bilan chempion bo'lib qolish mumkin emas — bu hayotdan.
Bu yerdan esa menimcha asosiy dard — himoyamizning uzilib ketishi. Rasmlarda, postlarda xalqimizni o'ynatmoqchi bo'lamiz, lekin maydon ichida "faqat" markaziy himoyachilarimiz bilan o'ynamoqchimiz. Chunki boshqa variantlar yo'qdek! Qani shu xalqaro turnirlarda qilingan raqamlarga nazar tashlasak, har uchta o'yinda qarshi jamoa to'plarni darvoza oldiga yuboradi. Bu nafaqat Kolbining bir o'yindagi 10 ta seyvidan ko'ra og'irroq holat. Bu umuman himoyaning o'ziga bo'lgan ishonchsizlik.
Menimcha, bu yerda asosiy nuqtaga kelib qolganmiz: agar bizga qani esa xalqaro darajada ham foydasi bo'ladigan markaziy himoyachi kerak? Aytaylik, yuqori yevrokuboklar darajasidagi himoyachi. Kolbini almashtirishimiz mumkin — kichkina jarohati bilan mavsum davomida bir necha oy safdan chiqqan holda. Ammo bu vaqtda boshlang'ich tarkibdan yetarli darajada foydalanib olishimiz uchun unga teng keladigan boshqa bir odam kerak. Bunda esa ikkita variant paydo bo'ladi: chet eldan oladigan professional yoki ichki bazarda mavjud bo'lgan iste'dodlarni qidirib topish.
Lekin shuni unutmangki, endi tomoshabinlarimiz ham uzoq vaqtdan bu "sabzali" transferlarni kuzatib kelmoqda. Ularga yangi konstruksiyalar, yangi nomlar kerak — yo'qsa, ularning ham qiziqishi salqinlab ketadi. Shunday qilib, keling, birinchi navbatda o'z ichimizdagi iste'dodlarga e'tibor qaratib ko'raylik. Sabzali tajriba ham muhim, lekin endi vaqt keldi — o'zgarish uchun.
Hali birorta ham o'yinda "to'plarni darvoza oldiga yuborish" bo'yicha aniq raqamlarni ko'rsatmadinglar. Umuman olganda, o'tgan mavsumda xalqaro turnirda mening "qo'shnim" sifatida hisoblagan jamoalar qaysi markaziy himoyachilar bilan eng ko'p ochko boy berganlar? Shuni gapirishgan bo'lsak, ularni statistika bilan isbotlay olasizmi yoki bu ham o'zimizdagi teshikdekmi?
Raqamlar yolg'on gapirmaydi, talqinlar yolg'on gapiradi.
Odamlar, bu gapda menimcha yuragimni to'xtatib qo'ydingiz! Kolbi ajoyib odam, lekin endi vaqt keldi — bizning himoyamiz esa doimo yonib turibdi! O'zgarish kerak, urg'oncha! Yo'qsa, o'zimizni "sabzali" transferlar bilan aldab o'tirmoqdamiz.
Yetti yil oldin chempion bo'lganimizdek, ammo endi har mavsumda boshqa teshik ochilib ketmoqda! Aytay, xalqaro turnirlarda qilingan hisoblar — har uchta o'yinda qarshi jamoa to'plarni darvoza oldiga yuboradi. Bu nafaqat statistika, bu maydondagi haqiqat! Qani shu kolganimizni ko'rmay ketaveramizmi?!
Endi biz o'z iste'dodimizdan foydalanishga majburmiz! Qayerga qaramiz? O'zbek futbolining shuhrati o'sishiga yangi nomlar, yangi konstruksiyalar kerak! Yo'qsa, muxlislarimizning qiziqishi o'chib ketadi! Keling, birinchi navbatda o'z ichimizdagi olovli iste'dodlarni topamiz! Sabzali tajriba yaxshi, lekin endi o'zgarish uchun vaqt keldi! 🔥💪
Bolaligimdan tribunada.
Qani birincha, bu gapni haqiqatan ham chuqur o'ylab ko'rganim yo'q. Ko'rib turganimizdek, bir necha oy oldin oʻtkazilgan uchta xalqaro o'yinda oʻzbekistonlik markaziy himoyachilarimiz har safar "darvoza oldiga toʻp yuborish" boʻyicha oʻrtacha koʻrsatkichga ega boʻlgandek. Ammo qani endi bu raqamlar nima degani? Agar toʻp darvozaga yoʻl olgan boʻlsa, toʻliq yoʻqotishmi yoki toʻpni himoyachilar qaytarib olishganmi — bu bilan bogʻliq hech qanday tafsilot yoʻq.
Oʻzbek futbolining soʻnggi yillarda koʻrsatgan koʻrsatkichlariga koʻra, markaziy himoyada yangi yuzlarga ehtiyoj aniq. Lekin bu yangi yuzlar kelajakda xalqaro miqyosda ham foyda keltirishi kerak. Yaʼni, ularni istagancha topib olish qiyin boʻlmasin — yuqori darajadagi tajriba va yetuklik bor boʻlishi lozim.
Shunday qilib, asosiy savol: yangi kelgan himoyachi oʻzining yuqori yevrokuboklar darajasidagi tajribasi bilan biron bir ligada koʻp oʻyin oʻynay oladimi yoki bizning ichki chempionatimizdagi "tanish" yuzlardan foydalanib boʻlmasa?
Buni jiddiy oʻrganish kerak, chunki oʻyinga oʻtkazilgan transferlar qanchalik samarali ekanligini nafaqat oʻz ichki chempionatimiz, balki xalqaro musobaqalardagi koʻrsatkichlar bilan ham solishtirish mumkin.
Har turda o'z jadvallarimni yuritaman 📊
Chiziqlarimizni qanday uzoqqa tortib ketganimizdan hech kim xabardor emasdek tuyilmoqda… buni yashirish mumkinmi, toʻxtab qoling! Biz oʻzbeklar yoʻq edi degan gapimizga bir marta ham eʼtibor bermaganimizdan ham koʻzimiz oʻtmayapti. Sabzi bilan ovora boʻlsak ham, oʻz oldimizni nima qilib ketayotganimizni koʻrib chiqishdan bosh torta olamiz!
Koʻp yillarda xuddi shu yoʻl bilan ketib, endi himoya qismimizda bitta butun inson qoni qolmasin kabi muammo tugʻilibdi! Koʻpchilikning oʻylashicha, Kolbi ajoyib odam, lekin zambillari esa boshqa tomonda yurar ekan… boshqa davlatlardagi markaziy himoyachilarimiz bilan solishtirganda, ular raqiblarining toʻpini qanday ushlashlarini koʻrib chiqmaganimizdan ya’ni…
Qani shu shubhali gaplar orasida kimdir to'xtab qoldi, lekin men butunlay boshqa tomondan qarab o'tirmoqchiman.
Keling, to'g'rini aytsam — bu muxlislarning o'zlari ham yaxshi bilishgudek, bizda himoyadagi qatorasi vaqt o'tishi bilan uzoq vaqtdan buyon "yo'qona" ketmoqda. Kolbini olamiz, u haqiqatan ham ajoyib odam, ammo uning orqasida o'sha shaxsiy qaydlarimizni esga soling: yana bir necha o'yin davomida markaziy himoyachilarimizni hisoblaganingizda, qaysi nomlar mavjudligini ko'rsatuvchi jadvalga nazar tashla. Ha, hech kim buni aniq ayta olmaydi, chunki jamoamizdagi o'yinlarimizning bir qismi deyarli videoga tushmaydi, lekin o'zimizning ta'limimizdan kelib chiqqan holda aytay — asosiy muammo shundaki, biz himoyachilarimizga yetarlicha ishonchimiz yo'q va natijada ular ham xavotirlanib qolmoqda.
Mana, bunda bitta fakt bor: o'z ichki chempionatimizdagi eng yaxshi markaziy himoyachilarimizning xalqaro turnirlarda koʻrsatgan koʻrsatkichlari bilan chet eldan taklif qilinadigan professionalni qiyoslaydik. Bu yerda biron bir iroda bo'lsa, sabzi bilan harakat qilishimiz mumkin emas — bizning yuqori yevrokuboklar darajasidagi raqiblarimiz bilan birdek oʻyin oʻtkazish uchun oʻz iste'dodimizdan foydalanish shart. Sabzali tajriba yaxshi, lekin endi o'zgarish uchun vaqt keldi degan gaplar bilan birdaniga shunday jiddiy savolni qo'ymanglar. Bu savolga javob topish uchun esa birinchi navbatda oʻz ichimizdagi alohida iste'dodlarni qidirib topish va ularni xalqaro miqyosga chiqarishimiz kerak.
xG > hissiyot.
keling tartib bilan, meni tushuna olasizmi, bu gaplar aytganingizdek sodda emas. shuni ochiqchasiga aytaman — o'zbek futbolining markaziy himoyasidagi muammo yolg'iz Kolbi bilan bog'liq emas, bu butun tizimdagi o'yinga bo'lgan e'tiqod va tayyorgarlik darajasidagi yetishmovchilikdir.
bir narsani aytay — bir vaqtlar men uchun bir gapning o'zi butun dunyoni ochib berganini eslayman: "himoya — bu jamoaning yuragi". ya'ni, agar jamoa boshqa qismida tanazzul bo'lsa, markaziy himoyada barcha yukni ko'tarishga majbur. lekin bizning jamoamizda esa boshqa qismlardagi tanazzullarni markaziy himoyachilarimizning yelkasiga yuklashga urinamiz. bu esa ularni doimiy ravishda burnidan qon ketayotgan bokschilarga aylantiradi.
gap shundaki, bir necha yil oldin Premer-ligadagi bir jamoa bilan o'ynaganda, ularning markaziy himoyachilari ayni vaqtda ham qanot himoyachilariga yordam berar, ham orqaga qaytardi, ham qarshi hujumda birinchi to'pni oldinga uzatardi. bizning esa jamoadan foydalanadigan markaziy himoyachilarimizning yoshi kira boshlaydi, lekin ularning o'rnini qoplash uchun hech kim yoʻq — o'zi bilan og'ir jarohatlar va kechiktirilgan operatsiyalarni olib yuruvchi bir kishi bilan mushtlashmoqchi bo'lganingizdek.
nafaqat bu, balki xalqaro turnirlarda ham qo'ygan savollarimizga qarshi tomonda shunday bir himoyachi bor edi — u raqiblarining 90 daqiqalik bosimidan charchadi, lekin hech qachon birdaniga to'qnashuvdan chiqib ketmadi. bizda esa mavjud bo'lganlar esa boshqa darajadagi jamoalarga qarshi o'ynaganda, birinchi daqiqa o'zidan to'qqizta ochko boy berishga tayyordek tuyuladi.
o'sha davrlarda, maydon ichida biror narsa noto'g'ri ketganida, jamoadoshlaringiz sizni dam olish uchun maydon chetiga olib chiqardi. lekin hozirgi vaqtda esa bunday narsa qilishni hech kimga topshirmaganimizdan, markaziy himoyachilarimiz o'zlari orqaga qaytishmaydi — ular xuddi to'siqlardek turib, raqiblarning to'pini qabul qilishga majbur bo'ladilar.
shunday qilib, mening asosiy nazariyam — bizda yangi konstruksiyalar kerak emas, yangi felsefa kerak. ya'ni, agar biz o'z iste'dodimizni olib, ularni xalqaro darajada kurashishga tayyor qila olmasak, boshqa hech kimdan ham foyda ko'rmaymiz. sabzali tajriba yaxshi, lekin endi oʻzgarish uchun vaqt keldi — boshqa davlatlardagi yuqori darajadagi oʻyinlarni koʻrib chiqaylik, keyin oʻz yoʻlimizni topamiz.
Hammasini ko'rganman, birodarlar.
O‘zbekistonda asosiy liga jamoalarining markaziy himoyachilaridagi o‘rtacha yoshi allaqachon 28-29 dan o‘ta boshladi, lekin jahon chempionatlaridagi raqiblarimizda esa 23-24 yoshli yangi kelganlar bilan to‘qnash ketmoqda. Keling, so‘nggi 5 yil ichida o‘zbekistonlik asosiy markaziy himoyachilarning xalqaro turnirlardagi "o‘rtacha to‘pni darvoza oldiga yuborish" sonini eshitganlar yo‘qmi? Men tom ma’noda 18-20 marta ko‘rsatishim mumkin, lekin bu raqamlar hatto otaning do‘konida ham yo‘q, chunki hech kim buni hisoblashga qiynalganini eshitmagan.
Qani shunday "O‘zbekiston o‘z iste’dodini topmoqda" deb gapiradiganlar bor, ularni bir soat o‘zingiz bilan davlat stadionida muloqotga taklif qiling. Stadionning o‘zi bo‘shlig‘idan jahl bilan chiqib ketishadi. Menga oddiyroq o‘ylaydi: agar bizning ichki chempionatdagi eng yaxshi markaziy himoyachilarimizni Premer-ligadagi jamoalar bilan birga olib borilsa, ularning o‘yinida "to‘pni darvozaga yuborish" bo‘yicha 4:1, 5:2 kabi natijalar qayd etiladi. Biz esa o‘yinni tomosha qilib oʻtirganimizda, olomondan "yana xalqaro turnirda teshik ochildi" degan ovozlar eshitilib turadi.
Qani endi o‘z ichimizdagi iste’dodlar qayerda? Mahalla jamoalarida o‘ynayotgan ikki o‘smirni olib keldik, ular bilan Premer-ligada o‘ynagandek mushtlashib ketdik. Keyin esa ularga internat taʼlimini berish uchun Gollandiyaga yuboramiz — bola xalqaro turnirda birinchi daqiqasidan o‘zini himoya qilishni o‘rganishi kerak. Lekin biz hali ham "u uyda qolsin, yangi nomlar bilan tajriba orttirsin" degan holatlarda o‘ynamoqdamiz. Xullas, natija: chempionlikdan uzoqlashib ketamiz.
Kolbi ajoyib odam, lekin uning orqasida boshqa kimlar bor? O‘yinlarimizni tinglab ketganlar eshitardi — raqiblarimizning hammasi darvoza oldiga yuborgan to‘plarini "bunday yechib olish mumkinmi?" deb hayron qoladilar. Sabzali muvaffaqiyatlar yaxshi, lekin endi xalqaro maydonlarda his-tuyg‘ular bilan o‘yin o‘tkazish imkoniyati yo‘qdek tuyulmoqda.
Avval ROIingni ko'rsat 😏
Ochigʻini aytaman, bu gaplar maniga ham qaramay, bir vaqtlar oʻzim ham bunday ishqibozlar bilan birga ovoz koʻtarib yurgan edim. Esingdami? 2018-yilda Braziliya bilan oʻyinda toʻrtta toʻpni darvozaga yuborgan edik, ularni orqaga qaytarib qoʻyolmaygandik — bu holatdan keyin "bunday boʻlishi mumkin emas" degan gaplar eshitilib, ammo... bir necha oygina oʻtgach, Avstriya bilan oʻyindagi hisob ham oʻsha kabi boʻldi. Vaqt koʻrsatadi — bu haqiqatan ham boshqa davlatlardagi oʻyinlarga qaraganda farq qiladi, sababi u yerlarda himoyachilarning oʻzaro ishlashi yuqori darajada oʻrganiladi, ya’ni maydon ichidagi harakatlar qilish uchun ular tayyor boʻladi, lekin bizda esa... qoʻllarimiz bilan tizzalarimizni ushlab oʻtirganmizdek.
Xullas, Kolbi ajoyib odam, lekin undan boshqa kimlar? Ular yoʻqmi? Meni eshit, bu jamoaning oʻzini tutib turuvchi ruhi yoʻq — toʻpni qabul qilgan himoyachimizning boshida yuragidan qon ketayotgandek boʻlib qolmoqda. Men oʻz vaqtimda jamoamizdagi bir markaziy himoyachi uchun Gollandiyaga borishni taklif qilgan edim — u yerda yuqori yevrokuboklar darajasida tajriba orttirishi mumkin edi. Natijada esa… ularning oʻrniga yana bir “yangi nom” olib kelishdi, biroq oʻyin uslubi oʻzgarmadi. Sabzi bilan oʻz vaqtini oʻtkazsang-da, xalqaro maydonda oʻynash uchun boshqa narsaga ehtiyoj bor — oʻzingdan, oʻz qoʻlingdan boshlash kerak.
Meningcha, asosiy muammo shundaki, biz oʻz ichimizdagi iste’dodlarni qoʻlga olish uchun juda koʻp vaqtni sarflaymiz, ammo ularni yetishtirish uchun kerakli qoidalarni qoʻllay olmayapmiz. Stadion boʻshligʻida gaplashib oʻtirmaganimizcha, yangi konstruksiyalarni oʻylab topish mumkin emas — bu vaqtlar oʻtib ketadi. Endi esa… to‘pni qabul qila oladigan, raqibning bosimidan qochmaydigan, shuningdek, jamoadoshlari bilan birgalikda ishlay oladigan markaziy himoyachilar kerak. Qani, hammasi birdaniga oʻzgarib ketaveradi desangiz — bu oson boʻlmas ekan.